همه دسته‌بندی‌ها

مقایسه دستگاه‌های ژنراتور دیزلی و ژنراتورهای گازسوز: هزینه کل مالکیت در سال 2025

2025-11-11 17:00:00
مقایسه دستگاه‌های ژنراتور دیزلی و ژنراتورهای گازسوز: هزینه کل مالکیت در سال 2025

هنگام ارزیابی راه‌حل‌های تولید انرژی برای کاربردهای صنعتی، انتخاب بین ژنراتورهای دیزلی و گازی نیازمند تحلیل دقیق هزینه کل مالکیت است، نه فقط سرمایه‌گذاری اولیه. کسب‌وکارهای مدرن باید به بازدهی سوخت، الزامات نگهداری، قابلیت اطمینان عملیاتی و پایداری بلندمدت توجه کنند هنگامی که سیستم‌های برق پشتیبان یا اصلی را انتخاب می‌کنند. این تصمیم زمانی حیاتی‌تر می‌شود که هزینه‌های انرژی در حال نوسان هستند و مقررات زیست‌محیطی در صنایع مختلف سفت‌تر می‌شوند. درک این عوامل به مدیران تأسیسات و تیم‌های خرید کمک می‌کند تا تصمیمات آگاهانه‌ای بگیرند که هم با نیازهای عملیاتی و هم با محدودیت‌های بودجه‌ای سازگار باشد.

perkinscummins diesel generator suppliers

سرمایه اولیه و هزینه‌های تجهیزات

مقایسه هزینه سرمایه‌گذاری

مجموعه‌های ژنراتور دیزلی معمولاً نسبت به گزینه‌های گاز طبیعی نیازمند سرمایه‌گذاری اولیه بیشتری هستند، به‌طوری‌که واحدهای صنعتی بسته به ظرفیت و مشخصات فنی، ۱۵ تا ۳۰ درصد گران‌تر می‌باشند. این قیمت بالاتر منعکس‌کننده ساختار محکم مورد نیاز برای موتورهای دیزلی، سیستم‌های تزریق سوخت پیشرفته و قطعات تخصصی طراحی‌شده برای کارهای سنگین است. با این حال، ژنراتورهای دیزلی اغلب چگالی توان بهتری ارائه می‌دهند، بدین معنا که برای توان خروجی معادل، فضای فیزیکی کمتری اشغال می‌کنند. هزینه اولیه بالاتر باید در مقابل چرخه عمر طولانی‌تر و بازدهی سوخت برتری که موتورهای دیزلی به‌صورت سنتی ارائه می‌دهند، مورد ارزیابی قرار گیرد.

ژنراتورهای گازی هزینه‌های ورودی پایین‌تری دارند، اما ممکن است نیاز به سرمایه‌گذاری‌های اضافی در زیرساخت‌ها از جمله اتصالات خط گاز، تجهیزات تنظیم فشار و سیستم‌های ایمنی داشته باشند. نصب گاز طبیعی اغلب مستلزم هماهنگی با شرکت برق، فرآیندهای صدور مجوز و الزامات نصب تخصصی است که می‌تواند هزینه‌های پنهان قابل توجهی را به بودجه اولیه پروژه اضافه کند. این ملاحظات زیرساختی به‌ویژه برای تأسیساتی که در مناطق بدون شبکه توزیع گاز طبیعی موجود یا در جایی که محدودیت ظرفیت شرکت توزیع وجود دارد، حائز اهمیت می‌شوند.

نیازمندی‌های زیرساختی و نصب

پیچیدگی نصب بین سیستم‌های ژنراتور دیزلی و گازی به‌طور قابل توجهی متفاوت است و بر زمان‌بندی و هزینه کل پروژه تأثیر می‌گذارد. ژنراتورهای دیزلی معمولاً به مخازن ذخیره سوخت، سیستم‌های حفاظت ثانویه و مسیرهای دسترسی تحویل سوخت نیاز دارند، اما انعطاف‌پذیری بیشتری در نصب فراهم می‌کنند، زیرا مستقل از اتصالات شبکه کار می‌کنند. ماهیت خودکفا در سیستم‌های دیزلی امکان استقرار سریع‌تر را فراهم می‌کند و وابستگی به تأمین‌کنندگان خدمات عمومی خارجی را در مراحل حیاتی نصب کاهش می‌دهد.

نصب مولد‌های گازی نیازمند لوله‌کشی تخصصی گاز، سیستم‌های تشخیص نشتی و رعایت کدهای ایمنی سخت‌گیرانه است که بسته به منطقه متفاوت هستند. این الزامات اغلب منجر به افزایش دوره‌های صدور مجوز و نیاز به تخصص پیمانکاران متخصص می‌شوند و ممکن است زمان نصب را به مدت چند هفته یا چند ماه افزایش دهند. علاوه بر این، سیستم‌های گازی ممکن است در پیکربندی‌های دو سوخته، قابلیت سوخت ذخیره‌ای پشتیبان داشته باشند تا در صورت قطعی تأمین گاز، قابلیت اطمینان حفظ شود که این امر الزامات نصب و هزینه‌های مرتبط را بیشتر پیچیده می‌کند.

تحلیل هزینه‌های سوخت و بازدهی

نوسانات قیمت سوخت و پیش‌بینی‌های بلندمدت

قیمت سوخت دیزل در مقایسه با گاز طبیعی، الگوهای نوسان متفاوتی را نشان می دهد که تحت تأثیر بازارهای جهانی نفت خام، ظرفیت پالایش و هزینه های حمل و نقل است. داده های تاریخی نشان می دهد قیمت دیزل می تواند 20 تا 40 درصد در سال بر اساس رویدادهای ژئوپلیتیکی، تغییرات فصلی تقاضا و اختلال زنجیره تامین نوسان یابد. این نوسانات قیمت به طور مستقیم بر بودجه های عملیاتی تاثیر می گذارد و نیاز به پیش بینی دقیق برای محاسبه دقیق کل هزینه دارد. سوخت دیزل همچنین از طریق قابلیت های ذخیره سازی در محل مزایای استراتژیک را ارائه می دهد، به این ترتیب امکانات می توانند سوخت را در دوره های مناسب قیمت خریداری کنند و مستقل از نوسانات بازار در زمان واقعی را حفظ کنند.

قیمت‌گذاری گاز طبیعی از دینامیک‌های بازار متفاوتی پیروی می‌کند که معمولاً نوسانات کمتری در کوتاه‌مدت دارد، اما ممکن است تغییرات منطقه‌ای قابل توجهی بر اساس ظرفیت خطوط لوله و شرایط عرضه محلی داشته باشد. پیش‌بینی‌های بلندمدت قیمت گاز طبیعی نشان‌دهنده رقابت‌پذیری مستمر آن در برابر دیزل در بسیاری از بازارها است، به‌ویژه در مواردی که تولید داخلی فراوان، فشار رو به پایین بر قیمت‌ها وارد می‌کند. با این حال، ساختارهای قیمت‌گذاری گاز اغلب شامل هزینه‌های تقاضا و تنظیمات فصلی می‌شوند که مقایسه مستقیم هزینه‌ها با هزینه سوخت دیزل را پیچیده می‌کند.

بهره‌وری عملیاتی و نرخ مصرف

ژنراتورهای دیزلی مدرن به بازدهی حرارتی بین ۳۵ تا ۴۵ درصد دست می‌یابند، که در آن فناوری‌های پیشرفته تزریق سوخت ریل عمومی و شارژ توربو، نرخ تبدیل انرژی را به حداکثر می‌رسانند. بهبودهای بازدهی به طور مستقیم منجر به کاهش مصرف سوخت به ازای هر کیلووات‌ساعت تولیدی می‌شوند و مزایای قابل اندازه‌گیری در هزینه‌های عملیاتی در دوره‌های طولانی‌مدت کارکرد فراهم می‌کنند. موتورهای دیزلی همچنین بازدهی یکنواختی را در شرایط بار متغیر حفظ می‌کنند و این ویژگی آن‌ها را به‌ویژه برای کاربردهایی با نیازهای متغیر به توان یا نیاز به کارکرد مداوم طولانی‌مدت مناسب می‌سازد.

مولد‌های گازی معمولاً بازده حرارتی کمی پایین‌تری دارند که بین ۳۰ تا ۴۰ درصد متغیر است، هرچند فناوری‌های مدرن احتراق لکه و سیستم‌های پیشرفته مدیریت موتور به طور مداوم این شکاف را کاهش می‌دهند. تفاوت بازده در شرایط بار جزئی بیشتر آشکار می‌شود، جایی که موتورهای دیزلی عموماً از نظر مصرف سوخت عملکرد بهتری نسبت به واحدهای گازی که در ظرفیت بهینه کار نمی‌کنند، دارند. این ویژگی‌های عملیاتی تأثیر قابل توجهی بر هزینه کلی سوخت دارند، به‌ویژه برای تأسیساتی که نیاز به کارکرد مکرر ژنراتور یا دوره‌های طولانی تأمین برق پشتیبان دارند.

نیازهای نگهداری و هزینه‌های چرخه عمر

فاصله‌های زمانی و هزینه‌های نگهداری برنامه‌ریزی‌شده

برنامه‌های نگهداری ژنراتور دیزلی معمولاً فواصل زمانی طولانی‌تری بین نیازهای تعمیرات اساسی نسبت به واحدهای گازی دارند، به‌طوری که تعویض روغن هر ۲۵۰ تا ۵۰۰ ساعت کارکرد بسته به طراحی موتور و شرایط عملیاتی انجام می‌شود. ساختار محکم موتورهای دیزلی امکان چرخه‌های نگهداری طولانی‌تر را فراهم می‌کند و هزینه‌های مستقیم خدمات و زمان توقف عملیاتی ناشی از فعالیت‌های نگهداری برنامه‌ریزی‌شده را کاهش می‌دهد. با این حال، نگهداری سیستم دیزلی نیازمند تکنسین‌های متخصص آشنا با سیستم‌های تزریق سوخت تحت فشار بالا و فناوری توربوشارژر است که در بازارهایی با دسترسی محدود به ارائه‌دهندگان خدمات، ممکن است هزینه‌های نیروی کار را افزایش دهد.

نگهداری ژنراتورهای گازی شامل بازه‌های سرویس‌دهی مکررتر است و معمولاً هر ۲۰۰ تا ۳۰۰ ساعت کارکرد به تعویض روغن و فیلتر نیاز دارد. ویژگی احتراق تمیزتر گاز طبیعی، سایش موتور و آلودگی را کاهش می‌دهد، اما تعویض شمع‌ها و نگهداری سیستم جرقه‌زنی به امری منظم تبدیل می‌شود که در سیستم‌های دیزلی به‌طور کامل از آن اجتناب می‌شود. این تفاوت‌ها در فراوانی نگهداری و هزینه‌های تعویض قطعات در طول عمر عملیاتی ژنراتور به‌طور قابل توجهی انباشته می‌شوند و بر هزینه‌های کلی مالکیت و الزامات برنامه‌ریزی عملیاتی تأثیر می‌گذارند.

طول عمر قطعات و چرخه‌های تعویض

مولد‌های دیزلی صنعتی معمولاً قبل از نیاز به تعمیرات اساسی، به حدود ۲۰٬۰۰۰ تا ۳۰٬۰۰۰ ساعت کارکرد دست می‌یابند و با نگهداری مناسب، در بسیاری از کاربردها عمر مفیدی طولانی‌تر نیز تجربه می‌کنند. طراحی اشتعال تراکمی از وجود شمع‌ها، سیم‌پیچ‌های جرقه‌زن و سایر قطعات الکتریکی مرتبط که در سیستم‌های گازی نیاز به تعویض دوره‌ای دارند، حذف می‌شود. این سادگی ذاتی به کاهش هزینه‌های نگهداری در بلندمدت و کاهش نیاز به موجودی قطعات یدکی برای تأسیساتی که چندین واحد مولد را مدیریت می‌کنند، کمک می‌کند.

ژنراتورهای گازی معمولاً بین ۱۵,۰۰۰ تا ۲۵,۰۰۰ ساعت کارکرد به تعمیرات اساسی نیاز دارند، در حالی که قطعات سیستم جرقه‌زنی باید در فواصل بسیار کوتاه‌تری تعویض شوند. شمع‌ها بسته به شرایط کارکرد و کیفیت سوخت ممکن است هر ۱,۰۰۰ تا ۲,۰۰۰ ساعت نیاز به تعویض داشته باشند، در حالی که سیم‌پیچ‌های جرقه‌زنی و سایر قطعات الکتریکی مرتبط نیز دارای برنامه‌های تعویض مشابهی هستند. این الزامات تعویض قطعات منجر به هزینه‌های عملیاتی مداوم و پیچیدگی در برنامه‌ریزی تعمیر و نگهداری می‌شود که باید در محاسبات کلی هزینه لحاظ شود وقتی با تامین کنندگان مولد دیزل پرکینز و کامینز یا تأمین‌کنندگان سیستم گاز کار می‌کنید.

ملاحظات زیست‌محیطی و انطباق با مقررات

استانداردهای انتشار و مقررات آینده

مقررات فعلی انتشار، فناوری‌های تولید انرژی با انتشار کمتر را به طور فزاینده‌ای ترجیح می‌دهند و در بسیاری از قلمروهای قضایی، محدودیت‌های سخت‌گیرانه‌تری نسبت به اکسیدهای نیتروژن و مواد ذره‌ای در ژنراتورهای دیزلی اعمال شده است. موتورهای دیزلی مدرن سطح ۴ با استفاده از سیستم‌های پیشرفته پس‌ازپردازش شامل کاهش کاتالیستی انتخابی و فیلترهای ذرات دیزلی این الزامات را برآورده می‌کنند، اما این فناوری‌ها پیچیدگی بیشتری به سیستم‌های ژنراتور دیزلی اضافه کرده و نیازمند نگهداری مستمر هستند. روندهای آینده مقرراتی، سخت‌گیری بیشتر در استانداردهای انتشار را نشان می‌دهند که ممکن است بر دوام بلندمدت ژنراتورهای دیزلی در برخی کاربردها یا مناطق جغرافیایی تأثیر بگذارد.

مولد‌های گاز طبیعی انتشارات بسیار کمتری از اکسیدهای نیتروژن، ماده ذره‌ای و دی‌اکسید کربن در مقایسه با معادل‌های دیزلی دارند و این امر مزیت‌های انطباقی را تحت مقررات زیست‌محیطی فعلی و آتی فراهم می‌کند. این پروفایل انتشار، مولد‌های گازی را به‌عنوان گزینه‌ای مطلوب برای تأسیساتی که به دنبال گواهی‌های پایداری هستند یا در چارچوب مأموریت‌های کاهش کربن فعالیت می‌کنند، قرار می‌دهد. با این حال، انتشار متان از سیستم‌های توزیع گاز و عملیات مولد، نگرانی‌های نظارتی نوظهوری است که ممکن است بر هزینه‌های آتی انطباق و الزامات عملیاتی تأثیر بگذارد.

ردپای کربن و شاخص‌های پایداری

ارزیابی‌های کربن در چرخه حیات، مبادلات پیچیده‌ای بین فناوری‌های ژنراتور دیزلی و گازی نشان می‌دهد که در آن سیستم‌های گازی معمولاً ۲۰ تا ۳۰ درصد انتشار مستقیم کربن کمتری به ازای هر کیلووات‌ساعت تولید شده دارند. با این حال، این محاسبات باید شامل انتشارات بالادستی از تولید سوخت، حمل‌ونقل و شبکه‌های توزیع باشند که بسته به منطقه جغرافیایی و ویژگی‌های زنجیره تأمین، تفاوت قابل توجهی دارند. حمل‌ونقل سوخت دیزل به زیرساخت کامیون‌کشی نیاز دارد که انتشار کربن را افزایش می‌دهد، در حالی که توزیع گاز طبیعی از طریق لوله‌ها شامل نشت متان است که به تأثیرات کلی گازهای گلخانه‌ای کمک می‌کند.

اهداف پایداری در سطح تاسیسات به طور فزاینده ای بر تصمیمات انتخاب ژنراتور تأثیر می گذارد، با بسیاری از سازمان ها اولویت فناوری های کم انتشار با وجود هزینه های عملیاتی بالقوه بالاتر. این ملاحظات زیست محیطی فراتر از انطباق قانونی است و شامل گزارش های پایداری شرکت ها، انتظارات ذینفعان و استراتژی های مدیریت ریسک بلند مدت است. ادغام سیستم های انرژی تجدید پذیر و فناوری های ذخیره سازی باتری نیز بر الگوهای استفاده از ژنراتورها و اثرات زیست محیطی مرتبط تأثیر می گذارد، که نیاز به تجزیه و تحلیل جامع از طراحی سیستم های انرژی کامل به جای مقایسه ژنراتورهای مستقل دارد.

قابلیت اطمینان و ویژگی های عملکرد

عملکرد در هوای سرد و قابلیت اطمینان از راه اندازی

ژنراتورهای دیزلی از ویژگی‌های عملکردی برتر در شرایط آب و هوای سرد برخوردار هستند و با نصب بسته‌های مناسب سرمایشی، توانایی راه‌اندازی قابل اعتمادی تا دمای بسیار پایین دارند. طراحی احتراق تراکمی از مشکلات رسوب روی شمع‌ها که معمولاً در ژنراتورهای گازی در آب و هوای سرد رخ می‌دهد، جلوگیری می‌کند، در عین حال فراریت کمتر سوخت دیزلی از ایجاد قفل بخار جلوگیری کرده و قابلیت اطمینان در راه‌اندازی را حفظ می‌کند. این مزایای عملکردی به‌ویژه در کاربردهای تأسیسات حیاتی اهمیت دارند، جایی که خرابی ژنراتور در شرایط آب و هوایی شدید می‌تواند منجر به پیامدهای جدی در عملیات یا ایمنی شود.

ژنراتورهای گازی در شرایط آب و هوای سرد با چالش‌های بیشتری مواجه هستند و نیازمند پوشش‌های گرم‌کن، سیستم‌های گرم‌کن باتری و رویه‌های راه‌اندازی تخصصی برای اطمینان از عملکرد قابل اعتماد می‌باشند. تجهیزات تنظیم فشار گاز طبیعی در شرایط بسیار سرد ممکن است منجمد شوند، در حالی که یخ‌زدگی کاربراتور در طراحی‌های قدیمی‌تر ژنراتورهای گازی در شرایط رطوبت بالا و دمای حاشیه‌ای اثر می‌گذارد. این آسیب‌پذیری‌ها در برابر سرما، مستلزم تجهیزات محافظتی و رویه‌های نگهداری اضافی است که هزینه اولیه و پیچیدگی عملیاتی جاری نصب ژنراتورهای گازی را افزایش می‌دهد.

پاسخ به بار و کیفیت توان

ژنراتورهای دیزلی صنعتی در پذیرش و کاهش سریع بار عملکرد برجسته‌ای دارند و معمولاً می‌توانند تغییرات کامل بار را در عرض چند ثانیه بدون نوسانات قابل توجه فرکانس یا ولتاژ تحمل کنند. این قابلیت پاسخ به بار ناشی از مشخصه گشتاور بالای موتورهای دیزلی و توانایی آنها در تنظیم سریع تامین سوخت متناسب با تقاضاهای متغیر انرژی است. پاسخ عالی به اغتشاشات گذرا، ژنراتورهای دیزلی را به ویژه برای کاربردهایی که شامل بارهای راه‌اندازی موتورهای بزرگ، درایوهای فرکانس متغیر یا تجهیزات الکترونیکی حساس که به کیفیت پایدار برق نیاز دارند، مناسب می‌سازد.

ژنراتورهای گازی عموماً به دلیل محدودیت‌های بدنه دریچه گاز و نیاز به تنظیم مخلوط هوا و سوخت در تغییرات سریع بار، پاسخ‌دهی کندتری به بار دارند. اگرچه سیستم‌های مدرن الکترونیکی تنظیم‌کننده و کنترل سوخت، پاسخ گذرا را در ژنراتورهای گازی بهبود بخشیده‌اند، اما معمولاً نمی‌توانند با قابلیت پذیرش سریع بار واحدهای دیزلی مشابه برابری کنند. این تفاوت عملکردی در کاربردهایی که شامل چرخه‌های متعدد بار یا تجهیزات با جریان راه‌اندازی بالا هستند و نیازمند پاسخ فوری ژنراتور می‌باشند، حائز اهمیت است.

سوالات متداول

عواملی که باید در محاسبه هزینه کل مالکیت برای سیستم‌های ژنراتور اولویت‌بندی شوند چیست

محاسبات هزینه کل مالکیت باید هزینه‌های سوخت را در طول عمر عملیاتی پیش‌بینی‌شده، هزینه‌های نگهداری برنامه‌ریزی‌شده، هزینه‌های تعویض اجزای اصلی و الزامات انطباق با مقررات اولویت دهد. همچنین هزینه‌های زیرساختی از جمله نگهداری سوخت، اتصالات برقی و پیچیدگی نصب را در نظر بگیرید. الزامات قابلیت اطمینان، نیازهای عملکرد در دمای پایین و هزینه‌های انطباق زیست‌محیطی که ممکن است در طول عمر ژنراتور تغییر کنند را لحاظ کنید. هنگام تعیین مقرون‌به‌صرفه‌ترین راه‌حل برای کاربرد خاص شما، نیازهای آموزش اپراتور، هزینه‌های موجودی قطعات یدکی و ارزش بالقوه فروش مجدد را نیز در نظر بگیرید.

ذخیره‌سازی سوخت و منطق supply چگونه بر هزینه‌های عملیاتی تأثیر می‌گذارد

ژنراتورهای دیزلی نیازمند مخازن ذخیره سوخت در محل، سیستم‌های مدیریت کیفیت سوخت و تحویل منظم سوخت هستند که این امر منجر به هزینه‌های لجستیکی و الزامات مدیریتی مداوم می‌شود. با این حال، این قابلیت ذخیره‌سازی فرصت‌های پوشش قیمت سوخت و امنیت تأمین در شرایط اضطراری را فراهم می‌کند. ژنراتورهای گازی هزینه‌های ذخیره‌سازی سوخت را حذف می‌کنند، اما وابستگی به تأمین مداوم برق شبکه و هزینه‌های تقاضای بالقوه را ایجاد می‌کنند. هنگام ارزیابی این تفاوت‌های لجستیکی و تأثیر آنها بر کل هزینه‌های عملیاتی، ملاحظات مربوط به مقررات ذخیره‌سازی سوخت، هزینه‌های انطباق زیست‌محیطی، الزامات آزمایش سوخت و خطرات اختلال در تأمین سوخت را در نظر بگیرید.

چه ملاحظاتی در مورد تخصص تعمیر و نگهداری و دسترسی به خدمات که بر هزینه‌های بلندمدت تأثیر می‌گذارند وجود دارد

نگهداری ژنراتور دیزل نیاز به تکنسین هایی دارد که در سیستم های تزریق سوخت با فشار بالا، توربو شارژرها و تجهیزات پس از تصفیه گازهای گلخانه ای آموزش دیده اند، که ممکن است گزینه های ارائه دهنده خدمات را در برخی مناطق جغرافیایی محدود کند. ژنراتورهای گاز نیاز به تخصص در سیستم های روشنایی، تنظیمات گاز کش و پروتکل های ایمنی گاز دارند، اما به طور کلی در دسترس ارائه دهندگان خدمات گسترده تر هستند. ارزیابی قابلیت های خدمات محلی، الزامات زمان پاسخ، در دسترس بودن قطعات و هزینه های آموزش برای کارکنان تعمیرات داخلی. در مقایسه استراتژی های نگهداری بلند مدت، گزینه های قرارداد خدمات، قابلیت های تعمیر اضطراری و تأثیر زمان توقف تعمیرات بر عملیات تاسیسات را در نظر بگیرید.

چگونه مقررات زیست محیطی و اهداف پایداری بر تصمیمات انتخاب ژنراتور تأثیر می گذارند؟

مقررات زیست‌محیطی به طور فزاینده‌ای از فناوری‌های کم‌ترین انتشار حمایت می‌کنند، به طوری که ژنراتورهای گازی در مقایسه با معادل دیزلی، انتشار اکسیدهای نیتروژن و ذرات را به میزان قابل توجهی کاهش می‌دهند. استانداردهای فعلی و آتی انتشار، الزامات گزارش‌دهی کربن و گواهی‌های پایداری تأسیساتی را که ممکن است بر انتخاب ژنراتور تأثیر بگذارند، در نظر بگیرید. الزامات صدور مجوز، هزینه‌های آزمایش انتشار و پیامدهای احتمالی مالیات کربن را ارزیابی کنید. اهداف زیست‌محیطی شرکتی، انتظارات ذینفعان و یکپارچه‌سازی سیستم‌های انرژی تجدیدپذیر را که ممکن است الگوهای استفاده از ژنراتور و ارزیابی‌های تأثیر زیست‌محیطی در طول عمر عملیاتی سیستم را تحت تأثیر قرار دهند، در محاسبه قرار دهید.

فهرست مطالب